‘Alleen in dialoog kunnen we respectvol samenleven’

‘Alleen in dialoog kunnen we respectvol samenleven’

COLUMN – In Nederland verwijten we de ander waar we ons ook zelf schuldig aan maken.

Tot wat een klucht lijkt Nederland te verworden! Afgelopen 24 jaar was Nederland de (tijdelijke) thuis voor mensen uit de héle wereld. Al deze nationaliteiten terug te vinden op een klein stukje aarde: Afghaans, Albanees, Algerijns, Amerikaans, Andorrees, Angolees, Argentijns, Armeens, Australisch, Azerbeidzjaans, Bahamaans, Bahreins, Barbadaans, Belgisch, Belizaans, Bengalees, Benins, Bhutaans, Boliviaans, Bosnisch, Botswaans, Braziliaans, Brits, Bruneis, Bulgaars, Burger Antigua en Barbuda, Burger Dominica, Burger Marshalleilanden, Burger Montenegro, Burger Papoea-Nieuw-guinea, Burger Saint Kitts en Nevis, Burger Sao Tomé en Principe, Burger Servië, Burger Servië en Montenegro, Burger Timor Leste, Burger Sint Vincent en de Grenadines, Burger Trinidad en Tobago, Burger van Republiek Noord-Macedonië, Burger Verenigde Arabische Emiraten, Burkinees, Burundisch, Cambodjaans, Centraal-Afrikaans, Chinees, Canadees, Chileens, Colombiaans, Comorees, Congolees, Congolees (Democratische Republiek), Costa Ricaans, Cubaans, Cyprisch, Deens, Dominicaans, Djiboutiaans, Duits, Ecuadoraans, Egyptisch, Equatoriaal-Guinees, Eritrees, Ests, Eswatinische, Ethiopisch, Fijisch, Filippijns, Fins, Frans, Gabonees, Gambiaans, Georgisch, Ghanees, Grenadaans, Grieks, Guatemalteeks, Guinee-Bissaus, Guinees, Guyaans, Haïtiaans, Hondurees, Hongaars, Iers, IJslands, Indiaas, Italiaans, Indonesisch, Iraaks, Iraans, Israëlisch, Ivoriaans, Jamaicaans, Japans, Jemenitisch, Joegoslavisch, Jordaans, Kaapverdisch, Kameroens, Katarees, Kazaks, Keniaans, Kiribatisch, Koeweits, Kosovaars, Kroatisch, Kirgizisch, Laotiaans, Lesothaans, Lets, Libanees, Liberiaans, Libisch, Liechtensteins, Litouws, Luxemburgs, Macedonisch, Madagaskisch, Malawisch, Maldivisch, Maleisisch, Malinees, Maltees, Marokkaans, Mauritaans, Mauritiaans, Mexicaans, Moldavisch, Monegaskisch, Mongools, Mozambikaans, Myanmarees, Namibisch, Nauruaans, Nederlands, Nepalees, Nicaraguaans, Nieuw-Zeelands, Nigerees, Nigeriaans, Noord-Koreaans, Noors, Oekraïens, Oezbeeks, Omanitisch, Oostenrijks, Pakistaans, Panamees, Paraguayaans, Peruaans, Pools, Portugees, Roemeens, Russisch, Rwandees, San Marinees, Salomonseilands, Salvadoraans, Samoaans, Saoedi-Arabisch, Senegalees, Seychels, Sierra Leoons, Singaporees, Sint Luciaans, Sloveens, Slowaaks, Soedanees, Somalisch, Sovjet-Russisch, Spaans, Sri Lankaans, Surinaams, Swazisch, Syrisch, Tadzjikistaans, Taiwanees, Tanzaniaans, Thais, Togolees, Tongaans, Tsjadisch, Tsjechisch, Tsjechoslowaaks, Tunesisch, Turkmeens, Turks, Tuvaluaans, Ugandees, Uruguayaans, Vanuatuaans, Vaticaans, Venezolaans, Vietnamees, Wit-Russisch, Zambiaans, Zimbabwaans, Zuid-Afrikaans, Zuid-Koreaans, Zuid-Soedanese, Zweeds en/of Zwitsers? 

En toch zijn er mensen die hier wonen die claimen dat Nederland diep racistisch is. Zou jij iemand in huis nemen die je niet welkom wil heten? Waarom zou een land dan wel voor diegene zijn grenzen openzetten? Omdat het land institutioneel racistisch is?

Van de mensen met een niet-Nederlandse nationaliteit kwamen er in de periode van 1995 tot 2020 in totaal 2.749.011 personen naar Nederland. In diezelfde periode kwamen er 1.000.053 Nederlanders terug in Nederland wonen. Er emigreerden in diezelfde periode 1.490.105 allochtonen en 1.468.358 Nederlanders naar het buitenland. Circa 54 procent van de migranten die naar Nederland kwamen vertrokken dus weer. Er emigreerden daarnaast 46,8 procent meer Nederlanders dan dat er terug naar Nederland kwamen wonen. Zo is de samenleving door migratie afgelopen 24 jaar met gemiddeld circa 32.942 mensen per jaar gegroeid. Tot en met 2018 bedroeg het geboorteoverschot jaarlijks gemiddeld circa 48.565 mensen. Dat betekent een bevolkingstoename van gemiddeld jaarlijks 81.507 mensen. 

De top 10 van migranten waarvan de meesten in Nederland blijven ziet er als volgt uit, met op 1 Polen, gevolgd door Syriërs, Turken, Marokkanen, Chinezen, Indiërs, Duitsers, Bulgaren, Roemenen en Italianen. 49 procent van de Nederlandse en Marokkaanse beroepsbevolking werkte fulltime in het 2e kwartaal 2020. Van de Westerse migranten lag dat percentage op 51 procent en met een Turkse migratieachtergrond op 57 procent. Westerse migranten en Turken tonen ook iets meer ondernemerschap in Nederland dan Nederlanders. 94 procent van de beroepsbevolking met een migratieachtergrond werkt ten opzichte van 97 procent van de Nederlanders. Een klein verschil waarbij niet direct een oorzaak aan te wijzen is. Het is wel heel makkelijk om de woorden racisme en discriminatie in de mond te nemen. Evenals om te stellen dat migranten lui zijn en alleen komen teren op de Nederlandse belastingbetaler. Maar wat is er nu feitelijk van waar? En dat bepaalde rechten aan bepaalde groepen worden gegeven, kan je de groep zelf niet verwijten. Daar mag je politici op aanspreken.

Op dit moment wonen er bijna 17,5 miljoen mensen in Nederland, waarvan circa 13,2 miljoen Nederlanders, 1,8 miljoen Westerse migranten en 2,4 miljoen niet-Westerse migranten. Vanaf 1985 zijn 1.250.076 migranten Nederlander geworden. Op basis daarvan is de schatting dat circa 30 procent van de mensen in Nederland een migratieachtergrond heeft. Niet 1 op 3 mensen wordt structureel gepest en/of gediscrimineerd in Nederland vanwege zijn migratieachtergrond, huidskleur, ras… Er zijn ook niet circa 5,4 miljoen criminelen met een migratieachtergrond in Nederland. De meeste mensen met een migratieachtergrond dragen net zoals de meeste Nederlanders op een positieve manier bij aan de Nederlandse samenleving. 

Dat neemt niet weg dat als de samenstelling van een samenleving verandert er problemen verdwijnen, maar er ook nieuwe uitdagingen voor terugkomen. Niet alleen herbergt de Nederlandse samenleving nationaliteiten van over de hele wereld, maar ook etnische groeperingen die elkaar in het land van oorsprong niet altijd het licht in de ogen gunnen. De wijze waarop bepaalde mensen vorm geven aan hun cultuur en geloof brengt ontwikkelingen in de Nederlandse samenleving teweeg die haaks staan op de Nederlandse cultuur. Dat hoeft niet per se tot problemen te leiden, als deze nieuwe tradities, gewoonten, culturen, geloven, manier van leven niet in strijd zijn met de mensenrechten. Met migranten kwamen ook en/of namen o.a. meervoudig toe: eerwraak, huwelijksdwang (van minderjarigen), lijfstraffen, polygamie, diversiteit van geloof, taalachterstanden, andere kledinggebruiken (ingegeven door geloof), ontvoeringen naar land van herkomst, vrouwenonderdrukking, besnijdenis, homohaat, blanke vrouwen gemarginaliseerd tot hoeren, huwelijksfraude, etnische spanningen, gezinshereniging, aanranding, kinderpardon, straatintimidatie, rellen, ouderenberoving, mocromaffia, Mexicaanse drugshandel met excessief geweld, terrorismedreiging, toename niet-gevaccineerden, zuuraanvallen, wapenbezit.

Maar ook een bepaalde groep Nederlanders kampt met taalachterstanden, ontduikt belastingen, doet aan bijstandsfraude, werkt zwart, maakt zich schuldig aan mishandeling, is onderdeel van maffia, drugshandel enzovoorts.

Wijken die op stelten worden gezet in de Randstad, vernielingen, steek- en schietpartijen, dient Nederland als geheel niet te tolereren en zal óók door de meeste mensen met een migratieachtergrond niet vergoelijkt worden. Met zoveel nationaliteiten in Nederland is dit niet zonder meer toe te schrijven aan Marokkanen. De meeste mensen kunnen namelijk niet alle nationaliteiten in de wereld van elkaar onderscheiden. Dat dit niet goed te praten valt, mag ook duidelijk zijn. Dat dit veelal plaatsvindt in wijken aan de onderkant van de samenleving, valt ook niet te ontkennen. Dat de politiek daar meer aandacht voor mag hebben, valt niet te betwisten. Hoe je het in ieder geval niet oplost is door te blijven wegkijken en vergoelijken dat jongeren met een migratieachtergrond het zo zwaar hebben. Dat klopt niet met de cijfers. Ze lijken juist evenredig veel kansen te hebben en kunnen er zelfs nog economisch gezien meer uithalen, zo laten Westerse migranten en Turken zien. Evenzeer zijn er ook genoeg Nederlanders die heel wat sollicitaties moeten doorstaan, voordat ze worden aangenomen. De meeste jongeren lopen er ook bij hun eerste baan tegenaan dat ze werkervaring ontberen, een reden om afgewezen te worden. Daarentegen raken mensen ook niet gemotiveerd hun gedrag te veranderen als ze als ‘tuig’ worden geclassificeerd en zeker niet als iemand met een voorbeeldfunctie zoals premier Rutte dat doet. Het lijkt erop dat als hij het niet weet, vervalt in dit soort terminologieën en dat is best zorgelijk voor iemand die geacht wordt een land te besturen.

Een effectieve maatregel is het om handhaving, politie en instanties zoals Bureau Halt het mandaat te geven om de reeds vastgestelde wet- en regelgeving actief en structureel te handhaven. Voor iedereen in Nederland gelden dezelfde wetten en regels. Draai je een brandkraan open, mag je de eerstvolgende dag naar Bureau Halt. Word je aan het werk gezet om de kosten te vergoeden van de overlast die je veroorzaakt hebt en word je met je neus op de feiten gedrukt wat de consequenties zouden kunnen zijn geweest als je een brandkraan opendraait, terwijl een vuurpijl naar binnenvliegt waardoor je familie komt te overlijden omdat jij zonodig die kraan moest opendraaien. Verniel je een bushokje, word je ook aan het werk gezet totdat je alles vergoed hebt. Leer je niet van je fouten en val je in herhaling, dan word je behandeld als een crimineel. Wapenbezit valt niet te tolereren. Een straf heeft tot doel de dader de consequenties van zijn daden te laten inzien en ervan te leren. Zodra de straf geen verband houdt met de daad of te soft of hard is, is deze niet langer effectief. 

Bij een hoog wapenbezit in wijken, wordt er preventief gefouilleerd op scholen, in wijken en bij gericht vermoeden volgt een huiszoeking. Vind je dat niet leuk, dan wordt het hoogtijd dat je je op je gedrag gaat reflecteren. Het dient in de Nederlandse samenleving weer normaal te worden dat íedereen zelf de verantwoordelijkheid draagt voor de gevolgen van zijn eigen daden. Dat wil zeggen dat bij positief gedrag, het individu recht heeft op zoete vruchten en bij ondermijnend gedrag op zure vruchten. Dan hoeven we verder als samenleving niet te vervallen in stigmatisering en hele groepen over één kam te scheren: de meeste Nederlanders zijn geen racisten en de meeste Marokkanen zijn geen criminelen. Evenals dat een drillrapgroep niet het synoniem is voor Marokkanen. En van de Marokkanen die wel crimineel gedrag vertonen, is een deel net zozeer Nederlander.

Verder moeten we stoppen met het verdelen van de samenleving. Wat Black Lives Matter blanken verwijt, doet zijzelf ook en omgekeerd. Vele blanken in Nederland hebben een migratieachtergrond en vele mensen van kleur zijn hier geboren en getogen. En wie blijft scanderen dat blanke mensen wit zijn, moet maar eens een kijkje gaan nemen in een mortuarium, daar zijn witte lijken te vinden. We zijn beter dan dat om ons gek te laten maken door identiteitspolitici die lijken te willen dat we elkaar gaan afrekenen op ons uiterlijk in plaats van karakter. Door op elke slak zout te leggen, wordt het samenleven er niet makkelijker op. Evenzeer is het in ons allerbelang dat een foute grap bespreekbaar moet zijn in plaats van berecht te worden. Wie dat vindt dat die ruimte er niet mag zijn, daag ik uit om zich elk moment van zijn leven als perfect medeburger te gedragen die altijd álles ‘juist’ doet en zegt. Is ‘juist’ trouwens niet voor iedereen anders, evenals onder andere onderhevig aan omstandigheden, relativeringsvermogen en tijdsgeest?

Trouwens waarom lijkt niemand zich meer druk te maken over toen een studentenflat met relatief veel Chinese bewoners in Nederland werd beklad?

Afgelopen jaren is Nederland door geboorte en migratie gemiddeld per jaar gegroeid met 80.000 á 100.000 mensen. Het is een legitieme vraag of Nederland jaarlijks zo hard wil blijven groeien? Is de samenleving dan nog in staat om te gaan met alle maatschappelijke veranderingen die dit met zich meebrengt en het beschermen van de mensenrechten van iedereen in Nederland die bedreigd worden door nieuwe gewoonten, culturen…? Hoe kan Nederland blijvend garanderen dat wie hier al woont veilig is en wie naar Nederland vlucht voor veiligheid die ook ontvangt? Waarom wordt de eis niet gesteld dat mensen alleen nog maar aanspraak kunnen doen op asiel als ze in het bezit zijn van identiteitspapieren, zodat er betere garanties zijn dat minder migranten misbruik maken van het asielrecht en meer gebruik maken van migratiewetgeving. Doordat migranten verplicht worden zich te identificeren, kan je daarmee ook beter de veiligheid van de Nederlandse bevolking waarborgen tegen onder andere terroristische aanslagen. Bevolkingsgroei en immigratie zijn alleen beladen onderwerpen als we ze zo beschouwen. Het zou juist de samenleving maturiteit geven als we in respect met elkaar keuzes gaan maken over hoe we willen dat Nederland er in 2050 uitziet. Het zou zonde zijn van onze levensvreugde als we al die tijd elkaar lopen te ontwijken, te lopen bekvechten en bestrijden, omdat iemand zijn lange teen belangrijker vindt dan die van de ander. 

Over de auteur

Deze column is geschreven door ing. Vicki Van Lommel. Van Lommel schrijft over duurzaamheid, klimaat, energie, circulaire economie, politiek en samenleving.

Foto: Vicki Van Lommel